WBSO voor software, ICT en AI: welk werk telt?

Wanneer telt softwarewerk mee voor de WBSO?

Softwarewerk telt mee als het speur- en ontwikkelingswerk (S&O) is: een ontwikkelingsproject voor technisch nieuwe software. De RVO kijkt daarbij naar drie dingen.

• Het is technisch nieuw voor je bedrijf. Leidend is de technische kennis van je eigen team. Kan het resultaat met gangbare technieken of algemeen bekende werkingsprincipes, dan telt het niet.
• Je team lost zelf een technisch knelpunt op. Je weet vooraf niet of en hoe het lukt, en je werkt iteratief naar een oplossing.
• Het resultaat staat in code. Een nieuw algoritme telt alleen als je het in een programmeertaal vastlegt. Alleen beschrijven of uitdenken telt niet.

Het verschil zit tussen functioneel en technisch. Wat het product voor de gebruiker doet, is functioneel. Waarom dat technisch moeilijk is, is wat de RVO wil lezen. Het project eindigt zodra je hebt aangetoond dat de oplossing werkt.

Welk softwarewerk telt wel en welk niet?

Of je softwarewerk meetelt, hangt niet af van wát je bouwt, maar van hoe. Loopt je team vast op een technisch probleem waarvoor geen kant-en-klare oplossing bestaat, en lost het dat zelf op? Dan telt dat werk mee. Ook in een project dat er van buiten gewoon uitziet, kan zo’n knelpunt zitten.

Dit telt mee

• Zelf een technisch knelpunt oplossen, bijvoorbeeld omdat je software te traag is, niet schaalt of niet nauwkeurig genoeg is, en bestaande oplossingen niet werken.
• Een eigen algoritme of techniek ontwikkelen en in code uitwerken, omdat bestaande technieken de eisen niet halen.
• Een technisch nieuw onderdeel ontwikkelen, of eigen componenten op een technisch nieuwe manier laten samenwerken.
• Testen die aantonen dat jouw oplossing werkt.

Dit telt niet mee

• Functies bouwen met technologie die al bestaat en werkt.
• Software van anderen inrichten, aanpassen of koppelen, ook een AI-dienst via een API.
• Onderhoud, overzetten naar een ander platform, vormgeving en het opstellen van eisen.

Vaak zit beide in één project. Dan telt het deel waarin je team het knelpunt oplost.

Bron: de Handleiding WBSO 2027 (§ 1.4.1 en bijlagen B en C), artikel 1 van de Wet vermindering afdracht, artikel 2 van de Regeling S&O-afdrachtvermindering en het projectformulier programmatuur. Of een prototype meetelt, lees je hieronder bij "Een MVP of eerste klantversie".

Voorbeeld: twee features van hetzelfde software­bedrijf

Neem een softwarebedrijf met vijf ontwikkelaars dat software maakt voor installatiebedrijven. Het voorbeeld is verzonnen, om de toets te laten zien.

De eerste feature is een klantportaal. Klanten loggen in, zien een dashboard en het portaal haalt facturen op uit het boekhoudpakket via de bestaande koppeling. Dat is nieuwe functionaliteit met beschikbare technologie, plus het koppelen van software van anderen. Het telt niet mee. Het aantal uren dat het kost, verandert daar niets aan.

De tweede feature zijn werkbonnen die monteurs zonder internet invullen. Als twee monteurs dezelfde werkbon offline aanpassen, moeten de wijzigingen zonder dataverlies samenkomen. De bestaande synchronisatiebibliotheken kunnen dat niet voor dit soort gegevens. Het team moet zelf een methode ontwikkelen en aantonen dat die werkt. Dat kan wel meetellen, tot de werking is aangetoond.

In de aanvraag beschrijft het bedrijf alleen de tweede feature. Het schrijft niet wat de monteur straks kan, maar waarom samenvoegen zonder dataverlies technisch moeilijk is en welke oplossingsrichtingen het team overweegt.

Prototypes, koppelingen en onderhoud

Een MVP of eerste klantversie

De uren en kosten om een prototype te bouwen tellen niet als het de beoogde gebruikerswaarde heeft: je kunt het verkopen, voor klanten inzetten of als bedrijfsmiddel gebruiken voor hetzelfde doel als de ontwikkeling, ook als het gratis is. Testen die nodig zijn om de werking aan te tonen, tellen wel. Heeft het die waarde niet, dan telt ook het bouwen. Kies je werkelijke kosten, dan trek je opbrengsten van het prototype in de meeste gevallen af. Een MVP heeft die waarde zodra je hem kunt verkopen of aan klanten kunt aanbieden, ook als dat gratis is. Hetzelfde geldt als je hem zelf in je bedrijf kunt inzetten.

Koppelingen en integraties

Software van anderen koppelen telt niet, ook niet als de manier van koppelen nieuw is. Eigen componenten op een technisch nieuwe manier laten samenwerken kan wel tellen. Voorwaarde is dat je die componenten grotendeels zelf hebt ontwikkeld en al gebruikt.

Onderhoud en een ander platform

Onderhoud telt niet. Bestaande software geschikt maken voor een ander besturingssysteem, andere hardware of een andere cloud is een aparte uitsluiting, en telt ook niet.

Telt AI of machine learning mee voor de WBSO?

De WBSO heeft geen aparte regels voor AI. De Handleiding WBSO 2027 laat met voorbeelden zien waar de grens ligt: ook bij AI telt het werk waarmee je team zelf een technisch knelpunt oplost.

Een bestaand model of een AI-dienst aanroepen via een API is software toepassen, en dat telt niet. Gebruikt je eigen oplossing zo’n dienst, dan kan het technische knelpunt dat je team in de eigen code oplost wel tellen. Het aanroepen zelf telt niet. Ontwikkelt je team zelf een nieuwe techniek, omdat bestaande methoden het probleem niet oplossen, dan kan het wel tellen. Je toont dan zelf aan dat je oplossing werkt.

Een model trainen met bestaande technieken, of code laten schrijven door een AI-assistent, is op zich geen S&O. Lost je team daarbij zelf een knelpunt op dat de bestaande technieken of de assistent niet oplossen, dan kan dat deel wel meetellen. Leg in je aanvraag uit welk deel je team zelf ontwikkelde.

AI komt steeds vaker voor in de WBSO. In de projectaanvragen van 2025 zag de RVO 77% meer AI dan vijf jaar eerder. De RVO sprak op 22 september 2026 met ondernemers en adviseurs over het beoordelingskader voor ICT-projecten.

Verruiming voor AI en software

Het coalitieakkoord van 2026 kondigt een ruimere WBSO voor AI en software aan. Volgens de Kamerbrief van 15 september 2026 kan een verruiming alleen voor AI niet, omdat de WBSO een regeling voor alle sectoren moet blijven. Het kabinet onderzoekt daarom of de afbakening van software nog past bij de praktijk. Er is nog niets besloten. Voor 2027 zijn de regels voor softwarewerk nog niet gewijzigd. Volgens de RVO wordt de komende maanden onderzocht welke aanpassingen nodig zijn.

Wacht dus niet op een verruiming als je team nu aan een technisch knelpunt werkt. Wat er in 2027 wel verandert, lees je in WBSO 2027: wat verandert er?

Wat de RVO wil lezen over je software­project

Voor software heeft de RVO een eigen projectformulier. Naast de algemene omschrijving van je project stelt het vier inhoudelijke vragen. De vraag over programmeertalen en tools staat alleen in het formulier voor software.

• Technische knelpunten. Welke concrete technische problemen je team zelf moet oplossen. Geen aanleiding, randvoorwaarden of functionele eisen.
• Oplossingsrichtingen. Per knelpunt wat je team zelf gaat ontwikkelen om het op te lossen.
• Programmeertalen, ontwikkelomgevingen en tools. Waarmee je team de nieuwe software bouwt.
• Technische nieuwheid. Waarom de oplossingsrichtingen technisch nieuw zijn voor je bedrijf, en welke technische risico’s en onzekerheden je verwacht.

Schrijf over de techniek, niet over wat het product voor de gebruiker doet. Hoe je de aanvraag indient, lees je in WBSO aanvragen: handleiding in stappen.

Andere regelingen voor software­ontwikkeling

Naast de WBSO zijn er twee regelingen die vaak bij softwareprojecten passen. Met een MIT Haalbaarheidsproject onderzoekt een mkb-bedrijf of een innovatief project technisch en economisch haalbaar is.

Krijg je WBSO, dan ontvang je van de RVO een S&O-verklaring. Die geeft je toegang tot de innovatiebox. Daarmee betaal je minder vennootschapsbelasting over de winst uit je ontwikkelde software.